Yüzey Tanımla

Yüzey Tanımla

Var olan kilometrelerde sağa ve sola tanımların topluca işlenebilmesi sağlanır.

  • Kilometre Süzgeci: Yol platformunun farklı kilometre aralıklarında farklı genişlik değerleri alması durumunda, Kilometre süzgeci kullanılarak arka arkaya farklı tanımlar yapılabilir.

    Kilometre süzgecine "*" verilmesi durumunda tüm kilometrelerde işlem yapılacaktır. Belirli bir aralık veya tek bir kilometre verilmek istendiğinde ise "Kilometre..Kilometre" şeklinde (31200..31400 veya 33800..33800 vb.) girilmelidir.

  • Sola/Sağa Tanım: Sağa ve Sola tip kesit tanımları bu bölümden girilir. Bu bölümden girilen tanımlar verilen kilometre aralığındaki tüm kesitlere uygulanır. İşlem ile son derece kolay bir şekilde her türlü yol/ kanal/ baraj vb. yüzeyler tanımlanabilir.

    Sola Tanım: 5%-2.5 0.25,0 0,1.8 -1,2

    Sağa Tanım: 5%-2 0.25,0 0,1.8 -0.5,1 1,1

    Yukarıda sayısal olarak verilen tanım aşağıdaki şekle karşılık düşmektedir.

    Görüldüğü gibi eksene mesafe ve kotların hesaplanması gibi sürekli yapılması zor ve hataya açık işlemler yerine oluşturulacak kesit üzerindeki noktalar eksen kotuna göreceli olarak tanımlanabilir.

    Tanımlar yapılırken normal olarak belirli bir eksen etrafında yapılır. Eksen, platform editörüne girişte seçilen yatay güzergahtır. Platform editöründeki Sapma bölümünden değer verilerek eksenden istenen mesafede yeni bir eksen oluşturulabilir. Sağa ve Sola tanımların aynı olması yada her ikisinin birden verilmesi gibi bir zorunluluk yoktur. İstenirse eksenden sadece sol tarafa yada sağ tarafa yüzey tanımı yapılabilir.

    Sağ ve Sola tanım pencerelerinin yanında bulunan onay kutusu işaretli değil ise tanım değerleri uygulanmaz. [...] Bölümünden daha önce uygulanmış tanımlar var ise seçilebilir.

    Sağ ve Sol aynı seçeneğinin işaretli olması durumunda, Sola tanım değeri girilirken otomatik olarak Sağa tanım değeri oluşturulur.

 

Yüzey Tanım Kuralları

Yüzey tanımlarında iki tip eleman kullanılabilmektedir;

  1. Belirli bir mesafenin belirli bir eğim ile gidilmesi.

  2. Verilen Yatay/ Düşey mesafe kadar gidilmesi.

 

M Yatay Mesafe

Bu tanımlarda "M" herhangi bir değer olabileceği gibi değişkende olabilir. Değişken mesafe, Rakortman Tanımları bölümünden girilir ve KTB dosyası içerisinde saklanır ve gerektiğinde bu dosyadan otomatik olarak okunur. Bu durumda mesafe değeri R01%(EĞİM), R02%(EĞİM)..RN%(EĞİM) şeklinde verilmelidir.

Tanımda arka arkaya rakortman kullanılabilir. Genişlik değeri her zaman bir önceki çizgiye görece olarak hesaplanır. Arka arkaya 2 elemanda birden aynı ve/veya farklı rakortman kullanıldığını varsayarsak tanım R01%D R02%D şeklinde iken uygulama;

şeklinde olacaktır. Burada ilk düz çizgi birinci eleman (R01) tarafından, ikinci kalın çizgi ise ikinci eleman (R02) tarafından oluşturulur.

 

DZ Düşey Mesafe

DZ değeri sabit olabilir. Pozitif değerler yukarıya, negatif değerler aşağıya doğrudur.

 

D Eğim

Eğim değeri sabit veya değişken olabilir. Sabit değer olarak istenilen eğim değeri "%" olarak (%2,%-2,%5 gibi) verilmelidir.

Pozitif değerler pozitif, negatif değerler negatif kot farkları oluştururlar.

Değişken dever 2 farklı tanımdan kaynaklanabilir. Güzergah editöründen girilen some bilgilerine ek olarak verilen otomatik T.C.K yönetmeliklerine uygun dever;

    %D Dever, sağda veya solda olmasına göre otomatik olarak belirlenir.

    %DA Sağ dever, solda sağ tarafın değerini kullanmak için gerekli.

    %DO Sol dever, sağda sol tarafın deverini kullanmak için gerekli ve ek olarak %-D, %-DA ve %-DO biçimleri de programda tanımlıdır.

Serbest dever, Serbest Dever Tanımları, bölümünden girilen, İstenilen kilometre aralıklarında, istenilen deverin uygulanması için kullanılır. %D1, %D2..%DN şeklinde kullanılır.

 

Elemanların Birlikte Kullanımı

Bir satırda tanım yaparken her bir tanım elemanı arasında boşluk bırakılmalıdır.

 

 

Kodlama

Yol projelendirmede kodlama plan oluşturmada, enkesitlerin yorumlanmasında, enkesitlerin raporlanmasında, gereksiz ayrıntının ayıklanması gibi pek çok konuda sayısız yarar getirmektedir. Bu kodlamanın gerçekte nasıl yapılacağı tamamen kullanıcının ihtiyaçlarına bağlıdır. Ancak genel olarak uyulması gereken kurallarda bulunmaktadır.

  1. Yolun sağ ve sol tarafı farklı şekilde kodlanmalıdır. Bunun gerekliliği yolun sağ ve solunun gerçekte farklı çizgilerden oluşmasıdır.

  2. Enkesit üzerinde aynı kodlu iki nokta bulunmamalıdır. Şev kazıkları kazı ve dolguda aynı tarafta olsalar bile farklı kodlanmalıdır. Bu şevli plan oluşturmada ortaya çıkacak ikilemleri ortadan kaldırmak içindir.

  3. Bunların dışında kesin gerekmemekle birlikte standart bir kodlama sistemi oluşturulmalıdır. Bu eğitimin kolaylaşması, daha önce yapılan projelerin yorumlanması, verilerin paylaşılması gibi pek çok konuda yarar sağlar.

Yukarıda sayılan kurallara uyulmaması durumunda;

  • Zemine uzatma işleminde şev kazıklarının belirlenmesi yanlış olabilir.

  • Planlar yanlış çıkabilir. Kodlanmamış çizgiler planda görünmez.

 

Yüzey Tanımında "KOD" Kullanımı (M%D,KOD veya DZ,M,KOD)

Oluşan noktaya kod verebilmek için yüzey tanımı ile eleman tanımlandıktan sonra boşluk bırakmadan virgül konularak noktaya verilecek kod yazılır.

Sola Tanım : 3.5%D,BKO 2.5%D,YKO

Sağa Tanım: 3.5%D,BKA 2.5%D,YKA

Sola ve sağa, verilen tanımlar sonrasında oluşacak yüzey yukarıdaki gibi olacaktır.

Tanım sözlü olarak anlatılacak olursa; 3.5 mt. sola doğru "%D" eğimiyle git ve oluşan noktaya "BKO" kodunu ver, 2.5 mt. git ve oluşan noktaya "YKO" kodunu ver şeklinde olacaktır.

Burada kullanılan kodlar; "BKO" Banket kenarı sol, "YKO", Yol kenarı sol anlamını taşımaktadır. Aynı kodların sağ taraf için kullanıldıklarında sadece "O" harfi yerine "A" harfi geldiğine dikkat edilmelidir. Türkçe'de Sol ve Sağ her ikiside "S" harfiyle başladığı için kodlamada her ikisininde ikinci harfi olan sol için "O" ve sağ için "A" harfleri kullanılmaktadır.

DZ ve Mesafe verilerek oluşturulacak tanımlar en genel olarak şev tanımlarında kullanılmaktadır.

Sola Yarma Şevi Tanımı : -1.2,3,HDO 1,1,KYO

Sola Dolgu Şevi Tanımı : -2,3,KDO

Sağa Yarma Şevi Tanımı : -1.2,3,HDA 1,1,KYA

Sağa Dolgu Şevi Tanımı : -2,3,KDA

Şev tanımı sözlü olarak anlatılacak olursa;

    Dolguda 2 metre aşağı doğru, 3 metre yatay olarak sola doğru git ve oluşan noktaya "KDO" kodunu ver.

    Kazıda ise 1.2 metre aşağı doğru, 3 metre yatay olarak sola doğru git oluşan noktaya "HDO" kodunu ver, sonra 1 metre yukarı, 1 metre yatay olarak sola doğru git oluşan noktaya "KYO" kodunu ver şeklinde olacaktır.

    Burada kullanılan kodlar; "KDO", Kesişim dolguda sol, "HDO", Hendek dibi sol, "KYO", Kesişim yarma sol anlamını taşımaktadır. Yine aynı şekilde kodlar sağ taraf için kullanıldığında sadece "O" harfi yerine "A" harfi gelecektir.

 

Dairesel Kesit Tanımı

Tünel, Kanal vb. yapılarda ortaya çıkabilecek dairesel kesitler programda özel bir yöntemle tanımlanabilmektedir. Dairesel kesit için verilebilecek tanım ve değişkenler aşağıda açıklamıştır. Yay tanımı,

$MY,MX,BAŞA,BİTA,R,N,KOD şeklinde verilmelidir.

Burada kullanılan değişkenler;

    MY,MX: Merkez Y ve X koordinatı. Bu koordinat enkesit düzlemindedir. Eksen koordinatı 0,0 alınır. Y değeri yatay, X değeri düşeydir. Sağa tanımlarda Y ekseni sağa, sola tanımlarda Y ekseni sola doğrudur. Bu şekilde aynı tanım her iki tarafta da kullanılabilir.

    BAŞA,BİTA: Başlangıç ve bitiş açısı Grad değeri cinsinden verilir. Açılar yatay eksenden (Y) sağa tanımlarda ters saat yönünde, sola tanımlarda saat yönünde ölçülürler.

    R: Yayın yarıçap değeridir.

    N: Örnek nokta sayısı belirlenir. Oluşturulan yay N parçadan oluşur.

    KOD: Yayın bitiş noktasına verilecek kod değeri girilmelidir.

Örnek tanım;

    Sağa: $0,3,100,0,10,TNA1 -3,0,TNA2

    Sola: $0,3,100,0,10,TNO1 -3,0,TNO2

Tanımı şekil üzerinde görecek olursak;

Yorum Yaz
Arkadaşların Burada !
Arkadaşların Burada !